38 لایەنگرییەکان لەم پۆلەدا

دەبێت چی لەبیر بکەین؟

گەڕان لە لایەنگرییەکان
قووڵبوونەوە

هەموو لایەنگرییەکان

ئێمە بیرەوەرییەکان بە شێوەی جیاواز هەڵدەگرین بەپێی ئەوەی چۆن ئەزموونمان کردوون

کاریگەریی ئاستەکانی پڕۆسێسکردن
باشتر مانەوەی ئەو زانیارییانەی کە بە قووڵی و بە مانادار پڕۆسێس کراون لە یادگەدا بە بەراورد بەوانەی بە ڕووکەشی پڕۆسێس کراون.
کاریگەریی تاقیکردنەوە
باشتر مانەوەی زانیارییەکان لە یادگەدا کاتێک بە چالاکی لە ڕێگەی تاقیکردنەوەوە دەهێنرێنەوە یاد نەک تەنیا دووبارە خوێندنەوەیان.
بیرچوویی
لەبیرچوونەوەی زانیارییەکان بەهۆی کەمیی سەرنجدان لە کاتی کۆدکردن یان هێنانەوە یادیاندا.
کاریگەریی کەسی دواتر
کەمبوونەوەی توانای بیرهێنانەوە بۆ ئەو ڕووداوانەی ڕێک پێش نۆرەی کەسەکە ڕوودەدەن بەهۆی دڵەڕاوکێ یان ئامادەکارییەوە.
کاریگەریی گووگڵ (لەبیرچوونەوەی دیجیتاڵی)
ئەگەری کەمتری لەبیرمانەوەی ئەو زانیارییانەی کە بە ئاسانی لە ئینتەرنێتدا دەست دەکەون.
دیاردەی سەری زمان
هەستکردن بە زانینی شتێک لە کاتێکدا بۆ ماوەیەکی کاتی ناتوانرێت لە یادگەوە دەربهێنرێت.
کاریگەریی زەیگارنیک
باشتر مانەوەی ئەرکە تەواونەکراوەکان یان پچڕاوەکان لە یادگەدا لەچاو ئەرکە تەواوکراوەکان.
Illusion of Competence (Fluency Illusion)
We mistake how easily material feels familiar or flows while studying for how well we will remember it later.

ئێمە ڕووداوەکان و لیستەکان کورت دەکەینەوە بۆ گرنگترین توخمەکانیان

کاریگەریی پاشگر
کەمبوونەوەی بیرهێنانەوەی بڕگەکانی پێشووی لیستێک بەهۆی زیادکردنی بڕگەیەکی بێمانا بۆ کۆتایی لیستەکە.
کاریگەریی پێگەی زنجیرەیی
باشتر مانەوەی بڕگەکانی سەرەتا و کۆتایی لیستێک لە یادگەدا لەچاو ئەوانەی ناوەڕاست.
کاریگەریی ئاماژەپێدانی بەشێکی لیست
تێکچوونی توانای بیرهێنانەوەی بڕگەکانی تری لیستێک بەهۆی پیشاندانی هەندێک بڕگە وەک ئاماژە.
کاریگەریی تازەیی
باشتر مانەوەی نوێترین بڕگە پێشکەشکراوەکانی ناو لیستێک لە یادگەدا.
کاریگەریی پێشینەیی
باشتر مانەوەی یەکەم بڕگە پێشکەشکراوەکانی لیستێک لە یادگەدا.
ڕێگریکردن لە یادگە
ڕێگریکردن یان سەرکوتکردنی چالاکانەی یادەوەرییەکان لەلایەن یادەوەرییەکانی ترەوە.
کاریگەریی شێواز
باشتر مانەوەی بڕگەکانی کۆتایی لیستێک لە یادگەدا کاتێک بە شێوەی بیستن پێشکەش دەکرێن نەک بینین.
پشتگوێخستنی ماوە
هەڵسەنگاندنی ئەزموونەکان لەسەر بنەمای زۆرترین هێز و کۆتاییان، بەبێ گوێدانە ماوەکەیان.
کاریگەریی درێژی لیست
کەمبوونەوەی ڕێژەی بیرهێنانەوەی بڕگەکان لەگەڵ زیادبوونی درێژیی لیستێکدا.
کاریگەریی زانیاریی هەڵە
کەمبوونەوەی وردبینیی یادەوەری بۆ ڕووداوێک کاتێک زانیاریی چەواشەکار دوای ڕووداوەکە دەخرێتەڕوو.
هاوسەنگکردن و تیژکردن
سادەکردنەوەی هەندێک وردەکاری و جەختکردنەوە لەسەر هەندێکی تر لە کاتی گێڕانەوەی ڕووداوەکاندا.
یاسای لوتکە-کۆتایی
هەڵسەنگاندنی ئەزموونەکان لەسەر بنەمای هەستکردن پێیان لە چڕترین خاڵیان و لە کۆتاییدا، نەک کۆی ئەزموونەکە.

ئێمە وردەکارییەکان فڕێدەدەین بۆ دروستکردنی گشتیگۆیی

لایەنگریی کاڵبوونەوەی هەست
خێراتر کاڵبوونەوەی ئەو هەستەی پەیوەستە بە یادەوەرییە نەرێنییەکان وەک لەو هەستەی پەیوەستە بە یادەوەرییە ئەرێنییەکان.
پێشداوەری
هەبوونی بۆچوونی پێشوەختە لەسەر تاکەکان لەسەر بنەمای ئەندامێتییان لە گروپێکی دیاریکراودا.
چەسپاندنی بیرۆکەی شاراوە
پێدانی نائاگایانەی تایبەتمەندی دیاریکراو بە ئەندامانی گروپە کۆمەڵایەتییەکان بەبێ ئاگاداری.

ئێمە هەندێک بیرەوەری دەستکاری و بەهێز دەکەین دوای ڕوودانەکە

کاریگەریی مەودا خستنە نێوان
باشتر فێربوون و لەبیرمانەوەی زانیارییەکان کاتێک دانیشتنەکانی خوێندن بەسەر کاتدا دابەش دەکرێن.
وەرگرتنی پێشنیار
گۆڕان یان کاریگەربوونی یادەوەرییەکان بەهۆی پێشنیاری کەسانی ترەوە، بەتایبەتی کەسایەتییە خاوەن دەسەڵاتەکان.
یادەوەری درۆ
لەبیرمانەوەی ئەو ڕووداوانەی کە هەرگیز ڕوویان نەداوە، یان زۆر جیاوازتر لەوەی چۆن ڕوویان داوە.
بیرچوونەوەی شاراوە
باوەڕکردن بەوەی یادەوەرییەک بیرۆکەیەکی نوێ و ڕەسەنە، و لەبیرچوونی ئەوەی کە لە کەسێکی ترەوە وەرگیراوە.
پاڵدانی هەڵەی یادەوەری
پاڵدانی یادەوەرییەک بە سەرچاوەیەکی هەڵە، یان تێکەڵکردنی خەیاڵ و ڕاستی یان ڕووداوێک لەگەڵ ڕووداوێکی تر.

ئێمە هەڵبژاردنە سادە دیارەکان و زانیاری تەواو پەسەند دەکەین بەسەر هەڵبژاردنە ئاڵۆز و ناڕوونەکاندا

لایەنگریی زانیاری
گەڕان بەدوای زانیاریدا تەنانەت کاتێک ناتوانێت کاریگەری لەسەر بڕیار یان کردار هەبێت.
کاریگەریی قافیە وەک هۆکار
بینینی ئەو دەربڕینانەی کە قافیەیان هەیە بە ڕاستتر و وردتر لەو دەربڕینانەی کە قافیەیان نییە.
یاسای بچووکی (کاریگەریی دروستکردنی گەراجی پاسکیل)
پێدانی کێشی ناهاوسەنگ بە کێشە بچووکەکان لە کاتێکدا کێشە گرنگترەکان بەڵام ئاڵۆزترەکان پشتگوێ دەخرێن.
کاریگەریی دێلمۆر
مەیلی دانانی ئامانج بۆ ئەو بوارانەی کە پێشتر لێهاتوویی تێیاندا هەیە نەک ئەو بوارانەی کە پێویستیان بە باشترکردنە.
هەڵەی پێکەوەبەستن
باوەڕبوون بەوەی ڕوودانی پێکەوەیی دوو ڕووداو ئەگەری زیاترە لە ڕوودانی یەکێکیان بەتەنیا.
گوێزانی ئۆکام
پەسەندکردنی ڕوونکردنەوە سادەکان بەسەر ڕوونکردنەوە ئاڵۆزەکاندا کاتێک هەردووکیان بە یەکسانی داتاکە ڕوون دەکەنەوە.
کاریگەریی کەمتر باشترە
پەسەندکردنی بژاردەیەکی بچووکتر و تەواوتر لەچاو بژاردەیەکی گەورەتر و کەمتر تەواو کاتێک بە جیا هەڵدەسەنگێنرێن.
یاسای هیک
زیادبوونی لۆگاریتمیی ئەو کاتەی کە بۆ بڕیاردانێک پێویستە لەگەڵ زیادبوونی ژمارە و ئاڵۆزیی بژاردەکان.
Belief Bias
We judge an argument by whether its conclusion sounds true rather than by whether the logic actually holds.
Choice Overload
Beyond a point, more options make choosing harder and leave us less satisfied, though only under certain conditions.